Wij, Sophia, Jasmin en Noemi, hebben in maart 2023 onze langverwachte buitenlandse coschap in Cambodja gelopen. Kort vooraf: we hadden oorspronkelijk een ander coschap gepland, maar dat werd vanwege politieke onrust in het land geannuleerd. Daarom zijn we op het laatste moment op zoek gegaan naar een alternatief en kregen we gelukkig groen licht van de hulporganisatie "Cambodia World Family" in de Cambodjaanse hoofdstad Phnom Penh. We hebben contact gelegd met de oprichter van de organisatie. Dr. Oegle is een Canadese tandarts die inmiddels in Australië woont en goed bereikbaar is via e-mail. Voorafgaand aan ons vertrek hebben we een Zoom-meeting gehouden om de laatste vragen door te nemen.
Omdat onze reis al snel zou beginnen, moesten we in zeer korte tijd (we hadden nog precies een maand) alle belangrijke voorbereidingen treffen. Allereerst doken we in de vaccinatiemarathon om op tijd alle nodige inentingen voor de reis te krijgen. Aanbevolen zijn vaccinaties tegen hepatitis A en B, hondsdolheid, tyfus, meningokokken ACWY en B, Japanse encefalitis en cholera.
Onze vluchten hebben we geboekt via de luchtvaartmaatschappij EvaAir. We vertrokken vanuit München en waren ongeveer 17 uur onderweg met een tussenstop in Taipei (Taiwan). Onze heenvlucht kostte € 580 inclusief bagage. Bij EvaAir bevatte het goedkoopste tarief twee stuks ruimbagage, waardoor we de donaties in onze tweede koffer konden vervoeren. We hadden vooraf navraag gedaan bij het ministerie van Buitenlandse Zaken, de luchtvaartmaatschappij en de Cambodjaanse douane omdat we onzeker waren of we anesthesie en canules mochten meenemen, maar helaas kwamen we met ons onderzoek niet ver. Het vervoer van de donaties was uiteindelijk gelukkig geen enkel probleem en we hebben al het materiaal kunnen meenemen. Hierbij willen we de verschillende bedrijven en depots hartelijk bedanken voor hun gulle donaties en de steun bij onze hulpactie (Cardex Dental, Dentaurum, HuFriedyGroup, Dentocare, DMG-Dental, GERL.Dental, Ivoclar, Zahnimarkt en Kuraray). Wat betreft het visum zijn er verschillende manieren om dit te verkrijgen. Wij kozen voor het 'visa on arrival', wat probleemloos verliep en nog geen 15 minuten duurde. Het bezoekersvisum kost 30 dollar en is 30 dagen geldig. Een verlenging is ook mogelijk. Meer informatie is te vinden op de website van de Cambodjaanse ambassade. Dr. Oegle adviseerde ons tijdens ons telefoongesprek om een accommodatie in de buurt van de Russian Market te boeken, op ongeveer 10 minuten met de tuktuk van "Cambodia World Family" vandaan. Eerdere studenten waren zeer tevreden over een hotel (Queen Mansion) waar ook een zwembad was. Een echte aanrader bij deze temperaturen. Wij kozen echter voor de goedkopere optie en huurden een appartement via Airbnb.
Nadat alle voorbereidingen waren getroffen, kon onze reis naar Cambodja eindelijk beginnen. Eenmaal aangekomen op de luchthaven van Phnom Penh bestelden we via de Grab-app een auto naar onze accommodatie. Met de Grab-app of de Pass-app kun je eenvoudig, snel en spontaan tuktuks of taxi's bestellen die je naar de gewenste bestemming brengen. Je reist supergoedkoop van A naar B en hoeft niet lang met de chauffeur te discussiëren over de ritprijs, aangezien deze door de app wordt berekend. Ook voor onze dagelijkse ritten naar "Cambodia World Family" riepen we een tuktuk op.
Na aankomst in onze accommodatie kregen we eerst een indruk van de omgeving en waren we onder de indruk van de verscheidenheid aan restaurants, cafés en kleine winkeltjes. In de loop van de tijd hebben we ons door de verschillende lekkernijen van de Khmer-keuken geproefd. Lok Lak, Fish Amok en loempia's behoorden al snel tot onze favoriete gerechten, die we nu al missen in onze eigen keuken. Op de eerste dag van ons coschap brachten we onze donaties naar "Cambodia World Family" en maakten we kennis met het behandelteam. Dit bestond uit Dr. Boran, een Cambodjaanse tandarts, en enkele Cambodjaanse tandartsassistenten en studenten die ons bij de behandelingen ondersteunden. Ze waren enorm blij met de meegebrachte donaties en ruimden ze direct op in de materiaalkamer. Dit was tegelijkertijd ook de kleedkamer. Hier vonden we een kleurrijke selectie aan jasjes en schorten die we tijdens de behandeling mochten dragen. De behandelruimte was een grote kamer met een wachtbank en vier behandelunits die goed werkten. Aan de kleine gebreken van de units, zoals een niet-werkende knop of een uitval van de waterkoeling, wendden we snel. Met een paar trucjes en de hulp van onze collega's konden we onder goede omstandigheden behandelen. Natuurlijk moesten we op het gebied van hygiëne wat concessies doen en konden we niet volledig voldoen aan het hygiëneconcept zoals we dat op de universiteit hadden geleerd. Maar er werd uiteraard naar het beste gestreefd en er was ook een kleine sterilisator die onze Cambodjaanse collega's dagelijks na de behandeling aanzetten.
Maar hoe zag een behandeldag bij "Cambodia World Family" er eigenlijk uit? We begonnen dagelijks (maandag tot vrijdag) om 8 uur en maakten ons klaar voor de kinderen. De medewerkers van Cambodia World Family hadden de behandelstoelen al voorbereid en toen was het wachten tot de kleine patiënten kwamen. Omdat de kinderen en jongeren (6-19 jaar) met hun schoolklassen kwamen, arriveerden ze tussen 8 en 9 uur samen met een leraar en wachtten ze geduldig tot ze aan de beurt waren. Ze zaten rustig op de wachtbank in de behandelkamer of wachtten buiten voor de deur. Stap voor stap behandelden we de kinderen: iedereen bracht een briefje mee waarop stond wat er al aan het kind was gedaan, en wij noteerden vervolgens ook de behandeling die we hadden uitgevoerd. Meestal werden de kinderen niet volledig behandeld, maar we maakten een afweging wat het meest dringend was, zodat iedereen aan de beurt kwam. We voerden gebitsreinigingen, vullingen of extracties uit. De kinderen konden indien nodig, als dat voor hen mogelijk was, de dagen of weken daarna terugkomen voor verdere behandeling.
Voor endodontische behandelingen werden de patiënten naar de kliniek gestuurd, omdat er geen röntgenapparaat beschikbaar was. Er waren ook enkele kinderen en jongeren die dringend een orthodontische behandeling nodig hadden, maar helaas was dit om financiële redenen zelden mogelijk. In zeldzame gevallen was het gebit cariësvrij. In die gevallen oefenden we nog eens met tandenpoetsen of lieten we onze patiënten zien hoe ze flosdraad moesten gebruiken.
Helaas was dat een zeldzaamheid. Meestal troffen we diep door cariës aangetaste tanden aan, vaak ook blijvende kiezen en voortanden. In Cambodja zijn thee en vruchtensappen sterk gezoet en erg populair. Zo kun je bij een koud frisdrankje kiezen tussen 50% of 100% suiker. Op de vraag of het ook zonder suiker kon, werd er hevig nee geschud. Die ervaring deden we op toen we in een café een gekoelde matcha-thee wilden bestellen. Vooral jongeren vonden het heerlijk om hun drankjes in plastic zakjes mee te dragen of tijdens het rijden aan hun stuur te hangen. 's Ochtends, 's middags en ook 's avonds na het tandenpoetsen werden suikerhoudende dranken geconsumeerd. Vandaar de vele cariës, die we met diverse vullingen probeerden te behouden. Extracties voerden we meestal uit bij melktanden en wortelresten. Maar ook blijvende tanden vielen ten prooi aan de tang als ze niet meer te redden waren. De kinderen en jongeren wachtten erg geduldig tot ze aan de beurt waren en waren tijdens de behandelingen ontzettend dapper. We hadden in de kliniek voorheen alleen volwassen patiënten behandeld en waren erg benieuwd hoe het met de kinderen zou gaan. We waren des te meer verbaasd over hoe beleefd en dankbaar de kinderen waren en hoe bereidwillig ze zich door ons lieten behandelen. De meesten gingen in de behandelstoel zitten en deden hun mond open zonder dat we iets hoefden te zeggen. Meestal konden ze al op de basisschoolleeftijd goed Engels spreken, waardoor communicatie goed mogelijk was. We leerden desondanks de belangrijkste woorden, zoals "mond open" of "mond dicht". Onze assistenten vertaalden alles, zodat de kinderen ook in hun moedertaal precies wisten wat er gebeurde. Zo konden we zonder grote communicatieproblemen behandelen en konden we de kinderen meestal met een trotse glimlach, omdat ze het dapper hadden doorstaan, weer laten gaan. Het was hartverscheurend om te zien hoe ze aan het eind van de behandeldag vrolijk zwaaiend in de schoolbussen wegreden. Tijdens de behandeling stond er harde muziek aan. Het leidde de kinderen af van zowel het geluid van de boren als van de behandeling zelf en zorgde bovendien voor een goed humeur. Een echte aanrader! :)
We behandelden altijd alleen in de ochtend. Tegen de tijd dat alle kinderen behandeld waren, was het meestal 11 à 12 uur. Zo had ieder van ons gemiddeld 4 tot 7 patiënten per dag, afhankelijk van wat er allemaal moest gebeuren. De behandelingen waren erg leuk en hebben ons zowel menselijk verrijkt als verder geholpen met onze praktische vaardigheden. Dr. Boran was vaak aanwezig en stond ons bij vragen en problemen altijd terzijde en hielp ons bij de behandelingen als we zijn steun nodig hadden. Dat was echt geweldig!
Ook onze assistenten wisten altijd precies wat de volgende stap was en reikten ons het nodige materiaal aan. Op de dagen dat Dr. Boran er niet kon zijn, konden we zelfstandig behandelen, aangezien we ten tijde van het coschap al gediplomeerd tandarts waren. In principe is het echter ook als student geen probleem om in de vorm van een coschap de Cambodia World Family te ondersteunen, al moet er in dat geval wel een tandarts aanwezig zijn. Na de behandeling gingen we meestal eerst naar onze accommodatie om even uit te rusten, omdat de drukte van de grote stad en de hitte ons eerlijk gezegd toch meer uitputten dan verwacht. Omdat de behandelingen alleen in de ochtend plaatsvonden, konden we de rest van de dag goed benutten om Phnom Penh te verkennen. Een grote stad heeft natuurlijk heel wat bezienswaardigheden te bieden. Zo bezochten we bijvoorbeeld het Nationaal Museum, het Koninklijk Paleis, Wat Phnom en het Genocide Museum, of maakten we op een avond een zonsondergangtocht op de Mekong. Ook op de verschillende markten, zoals de Russian Market of de Night Market, was er van alles te ontdekken en kon je prima souvenirs voor familie en vrienden kopen. In de weekenden maakten we altijd uitstapjes om Cambodja nog wat verder te verkennen. Er zijn zeer goede busverbindingen naar andere steden, maar de ritten zijn ook voor korte afstanden behoorlijk tijdrovend. Een weekend reden we naar Kampot en maakten we een tocht door het nationaal park, waar we apen voerden met bananen en verschillende tempels, peperplantages en zoutvelden bezochten. Een ander weekend gingen we naar het Cambodjaanse eiland Koh Rong Samloem, dat adembenemend mooi was. Bovendien bezochten we het stadje Kep nabij de Vietnamese grens en sliepen we een nacht in een bungalow op het eiland Koh Tonsay direct aan zee. Tot slot sloten we onze reis door Cambodja af met een bezoek aan de stad Siem Reap en maakten we een driedaagse tempeltour. Angkor Wat bij zonsopgang bekijken was adembenemend mooi en een van de mooiste ervaringen van onze reis. Siem Reap heeft veel te bieden en omdat de stad kleiner is dan Phnom Penh, kun je er goed te voet op pad.
Tot slot moet er nog één ding gezegd worden: het is een prachtige ervaring en een geweldig gevoel om te zien hoe openhartig en vriendelijk de mensen je in Cambodja ontvangen. Ze hebben altijd een glimlach op hun gezicht en zijn zo positief dat je er helemaal warm van wordt. We zijn erg dankbaar en gelukkig dat we de kinderen een glimlach op hun gezicht mochten toveren en tegelijkertijd een prachtig land, zijn diverse kanten, de cultuur, de taal en geweldige mensen hebben leren kennen. Een coschap in het buitenland kunnen we jullie in het algemeen alleen maar van harte aanbevelen."
Wij bij GERL. Dental weten hoe belangrijk continuïteit is als je op de lange termijn iets wilt veranderen. Daarom zetten we ons uiteraard ook in de toekomst in voor dit soort projecten.
Lees meer op onze bedrijfspagina.
Uw team van GERL. Dental